Mër. Pri 1st, 2026

Lajme nga Bota

Kina gati të pushtojë Tajvanin, zbulohen imazhet që tregojnë strategjinë e Pekinit

Kina po mobilizon një armatë anijesh civile që mund të ndihmojnë në një pushtim të Tajvanit – një mision që mund të tejkalojë zbarkimet në Normandi të Luftës së Dytë Botërore.

Reuters përdori të dhëna për gjurmimin e anijeve dhe imazhe satelitore për të monitoruar rolin që luajtën anijet civile në ushtrimet detare kineze këtë verë. Stërvitjet zbuluan se Kina po harton plane konkrete pushtimi, thonë ekspertët e luftës detare, dhe po provon teknika të reja që synojnë përshpejtimin e zbarkimeve në plazh të trupave dhe pajisjeve në një përpjekje për të mposhtur mbrojtësit e Tajvanit.

Më 17 gusht, 12 anije civile ndodhen në ujërat e tyre pranë bregdetit kinez. Anijet së shpejti do të nisen për në një plazh zbarkimi në Provincën Guangdong.

Gjashtë janë tragete me rrota që përdoren për të transportuar automjete dhe pasagjerë përgjatë Detit Bohai në Kinën verilindore. Gjashtë janë anije mallrash në kuvertë që përdoren gjerësisht në Azi për të transportuar mallra të rënda si materiale ndërtimi. Sinjalet nga transponderët e anijeve tregojnë se ato ndalojnë në disa porte përgjatë rrugës për në plazhin e zbarkimit.

Pak më shumë se një orë pas perëndimit të diellit, një nga gjashtë anijet e mallrave lëviz 40 kilometra në det të hapur nga një plazh pranë qytetit Jiesheng, në Guangdong, afër asaj që duket të jetë një bazë ushtarake. Gjatë gjashtë orëve të ardhshme, mbërrijnë 11 të tjerat. Nën mbulesën e errësirës, të gjitha lëvizin më afër bregut.

Disa orë më vonë, tre nga anijet e mallrave i afrohen plazhit. Reuters punoi me ofruesin e të dhënave satelitore BlackSky Technology për të parë se çfarë ndodhi më pas.

Imazhi i parë nga pesë imazhet e kapura midis orës 8:41 të mëngjesit dhe 12:44 të pasdites tregon një operacion zbarkimi në plazh që është duke u zhvilluar. Flota praktikon teknikat e zbarkimit, përfshirë një të treguar këtu për herë të parë.

Këto anije janë të ngjashme me mjetet ushtarake zbarkuese të përdorura gjerësisht gjatë Luftës së Dytë Botërore dhe që atëherë. Versionet civile, rreth 90 metra të gjata, janë të lira, të bollshme dhe përdoren gjerësisht nga transportuesit komercialë në Kinë.

Ekspertët që ndjekin këtë marinë në hije kishin spekuluar në një raport të Kolegjit të Luftës Detare të SHBA-së të vitit 2025 se kishte probleme teknike me këtë sistem skelesh sepse nuk u pa pas vitit 2023. Imazhi tregon se është rikthyer në veprim.

Përpjekja e Kinës për të pushtuar Tajvanin është në qendër të rivalitetit në rritje midis Pekinit dhe Uashingtonit për dominim në rajonin e Azi-Paqësorit. Më herët këtë muaj, Kina lëshoi një paralajmërim të fundit për rritjen e fuqisë së saj detare me vënien në punë të aeroplanmbajtëses së saj të tretë, Fujian 80,000 tonësh, një anije luftarake më e madhe dhe shumë më e përparuar se dy aeroplanmbajtëset që janë tashmë në shërbim, sipas ekspertëve detarë.

Nga atolet e vogla thellë në Oqeanin Paqësor, deri te arkipelagu strategjik i Japonisë dhe Filipineve, Kina dhe SHBA-ja janë të angazhuara në përgatitje për një përballje potencialisht fatale.

“Çështja e Tajvanit është thjesht një çështje e brendshme e Kinës, dhe mënyra se si do të zgjidhet është tërësisht një çështje që i përket popullit kinez”, tha ministria e jashtme në Pekin në përgjigje të pyetjeve. Kina është e gatshme “të ndjekë perspektivën e ribashkimit paqësor, por ne kurrë nuk do të lejojmë askënd ose asnjë forcë të ndajë Tajvanin nga Kina me asnjë mjet”, tha ministria.

Ministria e mbrojtjes e Kinës nuk iu përgjigj një kërkese për koment.

Arsenali i armëve të ekspozuara gjatë paradës së Xi përfshinte automjete sulmi amfibe që do të ishin thelbësore për marrjen e kontrollit të Tajvanit. Reuters gjithashtu vëzhgoi anije civile që ngarkonin automjete të ngjashme sulmi amfibe në stërvitjet detare të këtij viti.

Mënyra se si Kina përdori anije mallrash civile në stërvitjet e kësaj vere është “një lëvizje e konsiderueshme e gjilpërës” drejt të qenit në gjendje të transportojë trupa, pajisje dhe furnizime të mjaftueshme në plazhet e Tajvanit si pjesë e një pushtimi, tha Thomas Shugart, një ish-oficer nëndetësesh amerikane që ndjek nga afër flotën e Kinës.

“Ky është një zhvillim shumë i rëndësishëm”, tha Shugart, duke iu referuar përdorimit të anijeve të mallrave nga Kina për të shkarkuar automjete direkt në plazh, për të cilën ai shkroi së fundmi në X. “Është një rritje e madhe në kapacitetin e tyre të valës së parë, në aftësinë e tyre për të çuar automjete të rënda direkt në plazh në një valë të parë”.

Armëpushimi në rrezik, Izraeli rifillon sulmet në Gaza, 25 viktima

Të paktën 25 palestinezë u vranë nga sulmet izraelite në Rripin e Gazës, në një nga ditët më vdekjeprurëse që nga hyrja në fuqi e armëpushimit pesë javë më parë.

Dhjetë persona u vranë kur një godinë e ministrisë çështjeve fetar në lagjen Zeitoun të Gazës Lindore u godit, sipas ekipeve të shpëtimit.

Ushtria izraelite tha se kishte goditur “objektiva terroriste të Hamasit” pasi persona të armatosur hapën zjarr drejt një zone ku ushtarët e saj po operonin në qytetin jugor të Khan Younis, në kundërshtim me marrëveshjen e armëpushimit.

Hamasi vuri në dyshim pretendimin dhe dënoi atë që e quajti “përshkallëzim të rrezikshëm” që mund të rrezikojë armëpushimin.

Përshkallëzimi i dhunës vjen pasi Këshilli i Sigurimit i OKB-së miratoi një rezolutë që mbështet planin e paqes për Gazën të presidentit amerikan Donald Trump, për t’i dhënë fund dy viteve të luftës shkatërruese

Aksident hekurudhor në Çeki, 40 të plagosur

Një tren ekspres u përplas me një tren tjetër pasagjerësh në jug të Republikës Çeke, duke lënë dhjetëra persona të plagosur.

Aksidenti ndodhi rreth orës 06:20 të mëngjesit, pranë qytetit České Budějovice. Sipas shërbimit rajonal të shpëtimit, dy persona janë në gjendje kritike për jetën, ndërsa rreth 42 të tjerë pësuan lëndime më të lehta.

Për shkak të përplasjes, transporti hekurudhor u pezullua për disa orë. Autoritetet kanë nisur hetimet për të zbuluar shkakun e aksidentit.

Kallas: Çdo plan paqeje për Ukrainën kërkon miratimin e Kievit dhe Evropës

Shefja e Politikës së Jashtme të BE-së, Kaja Kallas, ka reaguar pas qarkullimit të lajmeve se SHBA-ja dhe Rusia kanë hartuar një plan për fundin e luftës në Ukrainë, i cili do të kërkonte kapitullimin e Kievit.

Kallas ka deklaruar çdo plan paqeje për Ukrainën kërkon mbështetjen e Kievit dhe Evropës.

Drafti i planit, i cili thuhet se u zhvillua nga i dërguari i Donald Trumpit, Steve Ëitkoff, dhe këshilltari i Kremlinit Kirill Dmitriev, do të detyronte masa “drakoniane” mbi Ukrainën që do t’i jepnin Rusisë kontroll të paparë mbi sovranitetin ushtarak dhe politik të vendit. Plani ka të ngjarë të shihet si dorëzim nga Kievi zyrtar, raporton The Guardian.

Financial Times dhe Reuters raportuan se propozimi do t’i kërkonte Ukrainës të dorëzonte territorin që kontrollon në lindje të vendit dhe të përgjysmonte madhësinë e ushtrisë së saj, kushte që presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, në të kaluarën i ka quajtur të papranueshme. Kushte të tjera përfshijnë kufizimin e ndihmës ushtarake amerikane dhe kategoritë e armatimeve të përdorura nga ushtria ukrainase.

Draft-propozimi amerikan për paqe kërkon lëshime territoriale nga Ukraina

Një draft-propozim i ri i hartuar nga Shtetet e Bashkuara që synon ndaljen e luftës në Ukrainë, kërkon që Kievi të heqë dorë nga një pjesë e territorit të tij.

Raportohet po ashtu se propozimet amerikane përfshijnë reduktimin e madhësisë së forcave të armatosura dhe pranimin e ndalimit të ndihmës ushtarake amerikane që ka qenë thelbësore për luftën e Ukrainës kundër forcave ruse.

Për më tepër, asnjë forcë e huaj nuk do të lejohet në tokën ukrainase dhe Kievi nuk do të marrë më armë me rreze të gjatë veprimi.

Propozimet e këtij drafti të hartuar, që u përshkruan në detaje nga The Fnancial Times dhe Reuters, përputhen kryesisht me kërkesat që Rusia ka bërë që nga fillimi i këtij viti, kur presidenti amerikan, Donald Trump, nisi përpjekjet për negociata të drejtpërdrejta me Moskën lidhur me luftën në Ukrainë.

Një burim, që ka njohuri për këtë çështje, i tha Shërbimit ukrainas të Radios Evropa e Lirë se “nuk e di nëse ky është plani i të dërguarit amerikan Steve Witkoff, apo ndonjë plan tjetër, por mund të ju them se sipas informacioneve që kam, pala amerikane ka dërguar sinjale te pala ukrainase, praktikisht duke insistuar që presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky të pajtohet për një kornizë që do të përfshinte disa pika sikurse dorëzimi i territoreve dhe njohja e tyre si ruse, zvogëlimi i forcave të mbrojtjes dhe disa pika tjera të favorshme për presidentin rus, Vladimir Putin”.

Pavarësisht se zyrtarët ukrainas ende nuk kanë folur publikisht për këtë çështje, pak pasi nisën të qarkullonin lajmet për propozimet, Zelensky, që gjendet në vizitë në Turqi, lavdëroi “hapat vendimtarë dhe udhëheqjen e presidentit Trump dhe çdo propozim të drejtë për t’i dhënë fund kësaj lufte. Dhe, vetëm presidenti Trump dhe SHBA-ja kanë fuqinë e mjaftueshme që lufta të përfundojë”.

Më 20 nëntor, Zelensky pritet të takohet me zyrtarë të Departamentit amerikan të Mbrojtjes në Kiev.

Operacion i Europol: Greqia zbulon 231 makina të vjedhura, përfshirë dhe Shqipërinë

Në Greqi u zbuluan gjysmën e të gjitha automjeteve të vjedhura të identifikuara gjatë operacionit të gjerë policor “Joint Action Day (JAD) Mobile 8)”, i zhvilluar në 26 vende europiane me koordinimin e Europol dhe pjesëmarrjen e disa shteteve, mes tyre edhe Shqipëria. Në total u gjetën 462 automjete të vjedhura ose të falsifikuara, ku 231 prej tyre u sekuestruan në territorin grek.

Sipas njoftimit zyrtar, në nivel europian u identifikuan 462 mjete, 232 më shumë se një vit më parë. Në Greqi u kontrolluan 6.548 automjete, duke rezultuar në gjetjen e 231 mjeteve të vjedhura ose të falsifikuara, si dhe në arrestimin e 84 emigrantëve të parregullt dhe 21 trafikantëve. Po ashtu, u sekuestruan 199.56 gramë substanca narkotike.

Policia greke mori pjesë në këtë aksion përmes strukturave të specializuara të krimit të organizuar, ndërsa operacioni u zhvillua nga 20 deri më 31 tetor 2025, në kuadër të prioritetit europian “Empact”.

Fushata u koordinua nga Frontex, në bashkëpunim me autoritetet greke, gjermane, spanjolle dhe polake.

Në operacion morën pjesë vendet e BE-së si: Austria, Bullgaria, Kroacia, Çekia, Franca, Gjermania, Holanda, Italia, Letonia, Lituania, Polonia, Portugalia, Rumania, Spanja dhe Suedia, raporton Euronewsalbania.

Gjithashtu u përfshinë edhe vende të treta, mes tyre Shqipëria, Kosova, Moldavia, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Serbia dhe Zvicra, si dhe agjencitë Europol dhe Interpol.

Nga ana greke, kontrollet intensive u kryen si në kufijtë e jashtëm të vendit, ashtu edhe brenda territorit, në Atikë, Selanik, Kilkís, Fthiotida, Thrakë, Sërres, dhe në pikat kufitare Mertzani, Krystallopigi dhe Kakavia, me qëllim identifikimin e automjeteve të vjedhura dhe të modifikuara